Google Project Suncatcher çərçivəsində ilk TPU peykini orbitə göndərir

Google, Project Suncatcher çərçivəsində ilk orbital sınağa hazırlaşır. Planet ilə hazırlanan prototip peyk SpaceX-in Transporter-18 missiyası ilə buraxılacaq və şirkətin TPU (Tensor Processing Units) çiplərinin kosmosda işləyə bilib-bilməyəcəyi yoxlanacaq.

Keçən il elan olunan layihə kosmosun bir gün genişləndirilə bilən maşın öyrənməsi infrastrukturuna ev sahibliyi edib-etməyəcəyini araşdırır. Google-un Paradigms of Intelligence bölməsinin baş direktoru Trevis Bils planları 24 sentyabrda dərc olunan bloq yazısında təsvir edib.

Orbit niyə cəlbedicidir

Aşağı Yer orbitində peyklər demək olar ki, davamlı günəş işığı alır və Yerdəki bənzər avadanlıqdan səkkiz dəfəyə qədər çox günəş enerjisi istehsal edə bilir. Google-a görə, bir neçə peyk qrupunun birləşdirilməsi sonda orbitdə daha böyük AI yüklərinin emalına imkan verəcək.

Buraxılış və radiasiya

Aşağı orbitə raket uçuşu təxminən on dəqiqə çəkir və aparat güclü vibrasiya ilə cazibə qüvvəsindən 10 dəfəyə qədər davamlı təcilə məruz qalır; TPU çipləri kimi ayrı komponentlərə düşən yük isə 50-100 g-a çata bilər. Komanda buraxılış tezliklərini təqlid etmək üçün peyki hər üç ox üzrə silkələyib və avadanlığın yükə tab gətirdiyini bildirib.

Atmosferdən kənarda günəş hadisələri və kosmik şüalar elektronikanı poza bilər. Mühəndislər çipləri UC Davis-in Crocker Nuclear Laboratory mərkəzində proton şüası qurğusunda, AI yükləri işə salınmış halda sınaqdan keçirib. İlkin nəticələr göstərir ki, Trillium TPU çipləri beş illik kosmik missiyada alacaqlarından böyük ümumi ionlaşdırıcı dozaya davam gətirir.

Vakuumda soyutma

TPU-lar kiçik sahədə çox istilik yaradır, vakuumda isə hava axını yoxdur, ona görə istiliyi yalnız radiatorlar çıxara bilər. Google istilik boruları ilə radiatorların birləşməsini əvvəlcə kosmosun şəraitini simulyasiya edən termovakuum kamerasında sınayıb.

Peyklər arasında lazer əlaqəsi

Gələcək dizaynlarda hər peyk onlarla TPU çipi daşıyacaq və peyklər orbitdə qruplarla hərəkət edib lazerlərlə əlaqə saxlayacaq. Mövcud kosmik sistemlər böyük məsafələrdə aşağı ötürmə qabiliyyəti üçün optimallaşdırılıb, Google-a isə çox qısa məsafədə çox yüksək ötürmə qabiliyyəti lazımdır; şirkət bunu hər iki nöqtə hərəkət edərkən uzaqdan sikkə ölçülü hədəfi vurmağa bənzədir. İki peyk bu əlaqəni 2027-ci ildə sınayacaq.

Google-un sözlərinə görə, ilk buraxılış nəyin işlədiyini və zəif yerlərin harada olduğunu göstərəcək.