
Bez: spesifikasyonlardan ve testlerden üretilen tarayıcı motoru
Bez projesi tarayıcı motorunu elle yazmak yerine spesifikasyonlardan üretir: bir model kod varyantları yazar, sonucu Chromium, Firefox ve WebKit doğrular, kazanan varyantlar normal Rust kodu olarak saklanır.
Bez nedir
Bez, tarayıcı motorunu elle yazmak yerine spesifikasyonlardan ve testlerden üreten bir projedir. Yazarlara göre bir motoru elle kurmak yüzlerce mühendis ve yıllar gerektirir; bu yüzden onu yalnızca birkaç şirket oluşturabilir ve yalnızca onlar web platformunun nasıl çalıştığına karar verir. Hatta model, spesifikasyondan birçok kod varyantı yazar; her biri motorda çalıştırılır ve sonuç üç önde gelen tarayıcıyla (Chromium, Firefox, WebKit) karşılaştırılır: aynı kutular aynı yerlerde mi? Reddedilen varyantlar modele geri döner, onaylananlar ise normal Rust kodu olarak saklanır. Test olarak WPT kullanılır ve hat bir kez kurulduktan sonra her ek motor ucuza gelir.
Projenin mevcut durumu
25 Eylül 2026 itibarıyla (browser-compat-data 8.0.4, 17 259 öğe, 74 kural) web yüzeyinin %0,6'sı üretilmiş, %0,3'ü elle yazılmış, %0,5'i bağlanmış, %5,7'si yalnızca referans doğrulamayla kapsanmış, %93,0'ı ise henüz kapsanmamış. En ileride CSS var: %2,5; HTML, JavaScript, SVG, WebAssembly, HTTP ve MathML hâlâ tamamen kapsanmamış. crates/layout/src/generated içinde CSS 2.1'in dokuz kuralı var: sekizini modeller yazdı ve tarayıcı oylamasıyla kabul edildi, blok yüksekliği kuralı ise elle kaldı çünkü hiçbir aday kazanamadı. Bunlar 227 tarif durumunu ve WPT'nin 11 yararlı sayfasını geçiyor.

Deneyler ne gösteriyor
235 belge üzerindeki 705 ikili karşılaştırmadan 699'u eşleşti. Altı çatışmanın tümü on iki seviyeye kadar iç içe yüzdelerle ilgiliydi; çoğunlukla öne çıkan ise her zaman Firefox'tu. Fark gerçek bir web uyumluluğu kusurudur: Gecko uzunluğu 1/60 px'e kadar yuvarlar, Blink ve WebKit ise 1/64 px kullanır. Yeniden üretimler Mozilla'nın Slack, Google Store ve Samsung'da doğrulanmış kusurlarıyla ve Mozilla'nın 1719314 numaralı hatasıyla eşleşiyor. WPT oylaması: üç motorun çoğunluğu 2 282 301 durumdan 2 162 676'sını kapsıyor (%94,8). Eşleşme paketleri yararlı referanslardır: WebGL dEQP ile %99,7, WPT canvas %82,6, WPT Web Audio %74,4, WebGPU CTS doğrulama için yaklaşık %85. Datalog ile yazılan sınırların katlanması 1195 durumun 1195'inde tarayıcılarla eşleşti ve geometri kontrolünün kaçırdığı ekilmiş hatayı da yakaladı.
Amaçlar ve açık sorular
Varsayılan sürüm tam bir motordur, ancak başka amaçlar için yalnızca gereken işlevler etkinleştirilebilir; geri kalanı kapatılmakla kalmaz, ikili dosyaya bile girmez. Küçük motor daha az iş ve bellek gerektirir, uygulamalara ve cihazlara kolayca gömülebilir. Spesifikasyon veya test değiştiğinde kod yeniden üretilir ve doğrulanır, artık elle yeniden yazılmaz. Platformun bir parçası için ekonomi mantıklıdır: uyumluluk kayıtlarının yaklaşık %55-60'ında yararlı otomatik referans ve üretilebilir spesifikasyon vardır; %8-18'inde ise hiç yoktur. Açık sorular arasında her kuralın elle kurulma maliyeti, JavaScript olmadan WPT'nin ulaşılabilirliği ve IDL'den üretilen kodun sınırları var.
SiTech — AI destekli web geliştirme
Hızlı ve modern web siteleri kuruyor, AI'yı gerçek iş akışlarına taşıyoruz. Projeniz veya sorunuz mu var? Yardımcı olmaktan mutluluk duyarız.