Sevdiğim için yakınımda tuttuğum yedi kitap

2 Ağustos 2026'da yayımlanan bir yazıda blog.plover.com'un yazarı, masasının bir kol boyu yakınında neden tam olarak yedi kitap durduğunu anlatıyor: en sık başvurduğu kitaplar değil, yazarken etkilerini içine çekmeyi en çok umduğu kitaplar.

Roget'nin Thesaurus'u — bir fikir deposu

Yazarın en çok başvurduğu kitap Harper and Row'un Roget's Thesaurus'u, dördüncü baskı; iç kapağındaki notta 1989 yazıyor. Sekizinci baskıyı daha çok seveceğini düşünerek aldı ve bir süre ikisini yan yana tuttu, ancak sonunda sekizincide daha çok malzeme olduğunu, fakat bunun kendi ihtiyaç duyduğu malzeme olmadığını gördü; üstelik kitap çok kalın, bu yüzden daha uzak bir rafa kaldırıldı. Ona göre thesaurus yanlış anlaşılan bir kitap: sözcük depo ya da hazine odası anlamına geliyor ve kitabın amacı sıradan sözcükleri daha gösterişli olanlarla değiştirmek değil. Roget'nin fikri, kendisinden önce John Wilkins'in yaptığı gibi, dünyayı bin bölümlü bir hiyerarşiye ayırmaktı; zaman başlığı altında öncelik, sonralık, eşzamanlılık, geçmiş, şimdi ve gelecek yer alır. Sonralık bölümünde ensue, aftermath ve subsequent çıkar — eşanlamlı değil, akraba kavramlar —; yarı hatırlanan bir sözcüğe ise coexisting maddesinden contemporaneous'a ulaşarak varılır. Bütün bunlar sözcüklerin gerçekte ne anlama geldiğini bilmeyen bir okur için işe yaramaz.

Browne ve Boccaccio

İkinci cilt, blogda sık sık dönen bir isim olan ve Jorge Luis Borges'in de sevdiği Sir Thomas Browne'ın düzyazılarından bir antoloji. En bilinen yapıtı, 1646 tarihli Pseudodoxia Epidemica: o dönemde insanların inandığı, Browne'ın ise büyük olasılıkla yanlış saydığı şeylerin derlemesi. Vaftizci Yahya'nın gerçek çekirge yiyip yemediği ya da salyangozların boynuzlarında göz olup olmadığı gibi. Salyangozlar konusunda Browne ilginç bir gerekçeyle yanıldı: iki gözü kabul edersek dört gözü de kabul etmemiz gerekeceğini, bunun canavarca olacağını, dolayısıyla hiç gözü olmadığını savundu; sonraki baskıda fikrini değiştirdi. Yanında Boccaccio'nun Decameron'u duruyor: 1348'de, Kara Veba sırasında on genç şehri terk eder, kırsala çekilir ve seçilen bir tema üzerine on gün boyunca öyküler anlatır. Raftaki nüsha Cormac Ó Cuilleanáin çevirisi ve en komik öykü, gecenin bir yarısı bir rahibeyi azarlamaya çağrılan başrahibenin, başına kendi başörtüsü yerine âşığının pantolonunu geçirdiğini fark etmemesi üzerine.

Mantık ve resimler

Van Heijenoort'un derlediği From Frege to Gödel, matematiksel mantığın temel makalelerini bir araya getiriyor: Frege'nin Begriffsschrift'i, Frege'nin temelinin işlemediğini gösteren Russell mektubu, Peano sayılarının özgün tanımı, Zermelo'nun her kümenin iyi sıralanabileceği teoreminin kanıtı ve Ackermann fonksiyonu. Yazarın aktardığına göre derleyici, Leon Troçki'nin özel sekreteri ve Frida Kahlo'nun sevgililerinden biriydi. Yanında Johannes Comenius'un Orbis Sensualium Pictus'u var: Avrupa'da yayımlanan ilk resimli çocuk kitabı, 1658. Ertesi yıl İngilizceye, ardından Fransızca, İtalyanca ve daha birçok dile çevrildi. Her gravür numaralarla işaretlenip madde madde açıklanıyor, yanındaki paralel Latince sütun sayesinde okur dünyayı ve dili aynı anda öğreniyor.