წელის გარშემოწერილობა გულის დაავადების რისკს BMI-ზე უკეთ პროგნოზირებს — JACC-ის კვლევა

წელის გარშემოწერილობა და წელისა და თეძოს შეფარდება გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების რისკს სიმაღლე-წონის ინდექსზე (BMI) უკეთ პროგნოზირებს — ამ დასკვნამდე მივიდა კვლევა, რომელიც ამერიკის კარდიოლოგიის კოლეჯის (ACC) ჟურნალში JACC გამოქვეყნდა. კოლეჯის 11 აგვისტოს პრეს-რელიზის თანახმად, BMI-ის მიხედვით „ნორმალური წონის“ მქონე ადამიანების ნაწილს მუცლის არეში ცხიმის მომატებული რაოდენობა აქვს, რაც რისკის სხვა კატეგორიას ნიშნავს.

კვლევის მასშტაბი

ნაშრომი Cross Cohort Collaboration-ის ფარგლებში ჩატარდა და მოიცავს 260 000-ზე მეტ ადამიანს, რომლებზეც საშუალოდ 20 წლის განმავლობაში აკვირდებოდნენ. მონაწილეებს ჰქონდათ წელის გარშემოწერილობის ან წელის/თეძოს შეფარდების მონაცემები და შეფასდა ცხრა შედეგი: პირველი ფატალური და არაფატალური მიოკარდიუმის ინფარქტი, ფატალური და არაფატალური ინსულტი, გულის უკმარისობა, წინაგულების ფიბრილაცია, კორონარული და საერთო გულ-სისხლძარღვთა დაავადებები, აგრეთვე კორონარული, გულ-სისხლძარღვთა და საერთო სიკვდილიანობა.

ძირითადი შედეგები

BMI-ის მიხედვით ნორმალური წონის ადამიანებში მაღალი წელის გარშემოწერილობა 5%-ს, ხოლო მაღალი წელის/თეძოს შეფარდება 18%-ს ჰქონდა. ჭარბი წონის ჯგუფში ეს მაჩვენებლები შესაბამისად 39% და 40% იყო; სიმსუქნის მქონეთა შორის 9%-ს დაბალი წელის გარშემოწერილობა, 45%-ს კი დაბალი შეფარდება ჰქონდა. იმ ადამიანებში, რომლებსაც BMI-ის მიხედვით ნორმალური ან ჭარბი წონა და წელის მაღალი მაჩვენებლები ჰქონდათ, ცხრა შედეგიდან უმრავლესობის რისკი 15–50%-ით მეტი აღმოჩნდა. სიმსუქნის მქონე და დაბალი წელის გარშემოწერილობის მქონე ადამიანებში კი მნიშვნელოვანი განსხვავება არ დაფიქსირდა — გარდა საერთო სიკვდილიანობისა, რომელიც უფრო დაბალი იყო.

რას ამბობენ ავტორები

კვლევის უფროსი ავტორი მაიკლ ჯ. ბლაჰა ჯონს ჰოპკინსის Ciccarone-ის გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების პრევენციის ცენტრიდან ამბობს, რომ წელის მაჩვენებლები ტრადიციული BMI-ის ზღვრებით განსაზღვრულ რისკს ხელახლა ანაწილებს: „ვნახეთ ადამიანები, რომლებსაც კლინიკურად ნორმალური წონა ჰქონდათ, მაგრამ მუცლის ცხიმის მომატებული რაოდენობა და მაღალი შეფარდება — და ეს უმეტეს შედეგებზე მაღალ რისკს უკავშირდებოდა“. კვლევის წამყვანი ავტორი ზეინა ა. დარდარი აღნიშნავს, რომ მხოლოდ BMI-ზე დაყრდნობამ შეიძლება გულ-სისხლძარღვთა რისკი არასწორად დააკლასიფიციროს და კლინიცისტებს მოუწოდებს, პირველადი პრევენციის დროს ცხიმის განაწილებაც გაითვალისწინონ.

ლიმიტაციები და კონტექსტი

JACC-ის მთავარი რედაქტორი ჰარლან კრუმჰოლცი (იელის სამედიცინო სკოლა) აცხადებს, რომ დროა, BMI-ზე ერთადერთ მაჩვენებელად ფოკუსირება შეწყდეს: „მნიშვნელობა აქვს იმას, სად არის განაწილებული ცხიმი“. ავტორები აღნიშნავენ, რომ კვლევაში არ იყო ფიზიკური აქტივობის, კვებისა და გენეტიკური რისკის მონაცემები, ხოლო წელის მაჩვენებლები მხოლოდ ერთხელ გაიზომა, რაც არ იძლევა დროთა განმავლობაში მათი ცვლილების შეფასების საშუალებას.