_for-sale: DNS ჩანაწერი, რომელიც აცხადებს, რომ დომენი იყიდება

2026 წლის ივლისში გამოქვეყნდა RFC 10023 — ინფორმაციული დოკუმენტი, რომელმაც DNS-ში ახალი კონვენცია დააფიქსირა: TXT ჩანაწერი _for-sale ქვედომენზე. ჩანაწერი აცხადებს, რომ დომენი, რომელიც რეგისტრირებულია და ჩვეულებრივად მუშაობს, გასაყიდად ხელმისაწვდომია. სახელი IANA-ში რეზერვირებულ DNS ფოთლადაა რეგისტრირებული.

რას ნიშნავს ჩანაწერი

ფორმატი მარტივია: _for-sale IN TXT "v=FORSALE1;furi=https://example.com/for-sale". ჩანაწერს სავალდებულო ვერსიის ტეგი მოსდევს და მაქსიმუმ ერთი tag=value წყვილი: ftxt= — თავისუფალი ტექსტი ადამიანისთვის, furi= — საკონტაქტო URI (https, mailto, tel), fval= — მოთხოვნილი ფასი ვალუტის კოდითა და თანხით (მაგალითად EUR2500.00) და fcod= — წინასწარ შეთანხმებული კერძო კოდი.

მთავარი გაუგებრობა, რომელსაც RFC პირველ რიგში ხსნის: ეს დომენის „პარკირება“ არ არის — პირიქით. პარკირება საიტს გაყიდვის გვერდით ცვლის და ყველა ვიზიტორს კარგავს; _for-sale კი ცოცხალი საიტის გვერდით, მხოლოდ DNS-ში ცხოვრობს — ბრაუზერი მას ვერ ხედავს, მთავარი გვერდი ჩვეულებრივ მუშაობს, ფოსტა არ წყდება, ჩანაწერი კი ნებისმიერ დროს დაემატება ან წაიშლება.

რატომ არის საჭირო

WHOIS და RDAP პასუხობს კითხვას „რეგისტრირებულია თუ არა ეს სახელი“, მაგრამ რეგისტრირებული დომენიც შეიძლება გასაყიდი იყოს. სწორედ ეს უფსკრულია კონვენციის არსებობის მიზეზი: მყიდველს არანაირი ხელმისაწვდომი არხი არ აქვს, რომ გაიგოს — მფლობელი გაყიდვას თანახმაა, მით უმეტეს მაშინ, როცა WHOIS-ის საკონტაქტო მონაცემები privatობის გამო დაფარულია.

როგორ გამოვიყენოთ სწორად

როგორ გამოვიყენოთ სწორად

ვერსიის ტეგი სავალდებულოა და რეგისტრზეა დამოკიდებული — ყოველი ჩანაწერი იწყება v=FORSALE1;-ით; ის არსებობს, რომ პროცესორმა ნამდვილი ჩანაწერი გაარჩიოს უცხო TXT ჩანაწერისგან, რომელიც ვაილდკარდმა ამ სახელზე „გაშალა“. თითო ჩანაწერზე მხოლოდ ერთი tag=value წყვილი — ფასისა და კონტაქტის ერთად გამოქვეყნება ორ ცალკე ჩანაწერად ხდება (ეს SPF არ არის და წყვილები ერთმანეთს არ უერთდება). TTL — არაუმეტეს 3600 წამისა: მოძველებული ჩანაწერი, რომელიც უკვე ჩამოხსნილ ფასს აცხადებს, უარესია, ვიდრე არავითარი. ჩანაწერი ფოთოლზე თავსდება (_for-sale.example.com მისაღებია ხის ნებისმიერ დონეზე, xyz._for-sale.example.com — არა), .arpa-ს ქვეშ არსებული ჩანაწერები კი უგულებელყოფილი უნდა დარჩეს. როცა დომენი აღარ იყიდება, ჩანაწერი უნდა წაიშალოს: კონვენციას „არ იყიდება“ მნიშვნელობა არ გააჩნია — არყოფნაა უარის თქმის ერთადერთი გზა. სასურველია ზონის DNSSEC-ით ხელმოწერა, თორემ გაყიდვის განცხადებისა და ფასის გაყალბება მარტივია.

ხშირი შეცდომები

RFC განსაკუთრებით აღნიშნავს, რომ ჩანაწერი მხოლოდ რეალურად გასაყიდი დომენებისთვისაა: გამოქვეყნება არავის ავალდებულებს გაყიდვას და fval= ფასი საორიენტაციოა — პროცესორებს გაფრთხილების ჩვენება ევალებათ და ის არასოდეს არის შესყიდვის ვალდებულება. თუ ჩანაწერს მხოლოდ კითხულობთთუ ჩანაწერს მხოლოდ კითხულობთ, გაითვალისწინეთ: ftxt= და furi= მომხმარებლის მიერ კონტროლირებადი მნიშვნელობებია, ამიტომ ჩვენებამდე გაიწმინდეთ და furi=-ზე ავტომატური გადასვლა აკრძალეთ. შემოწმება ერთი ბრძანებაა: dig +short TXT _for-sale.example.com — პასუხი უნდა იწყებოდეს v=FORSALE1;-ით, TTL კი 3600 ან ნაკლები უნდა იყოს.