MI5-მა ბრიტანეთის უნივერსიტეტებს CGTRI-სთან კავშირის გაწყვეტისკენ მოუწოდა

ბრიტანეთის შიდა უსაფრთხოების სამსახურმა MI5-მა 30 სექტემბერს იშვიათი საჯარო გაფრთხილება გამოაქვეყნა. მასში უნივერსიტეტებსა და მკვლევრებს მოუწოდა, დაუყოვნებლივ გადახედონ ჩინეთის გენერალური ტექნოლოგიის კვლევით ინსტიტუტთან (CGTRI) მიმდინარე ან დაგეგმილ თანამშრომლობას.

რა ცნობილია გაფრთხილებიდან

MI5-ის შეფასებით, CGTRI-ს, რომელსაც ზოგჯერ ჩინეთის გენერალური ტექნოლოგიის აკადემიის (CAGT) სახელითაც მოიხსენიებენ, „ძალიან ძლიერი კავშირი“ აქვს ჩინეთის სახელმწიფო უსაფრთხოების სამინისტროსთან (MSS). რომ ორგანიზაციის მთავარი მიზანი MSS-ის შპიონაჟის ტექნიკური შესაძლებლობების გაძლიერებაა.

ბრიტანულ დაწესებულებებთან დაკავშირებული 100-ზე მეტი აკადემიკოსი მონაწილეობდა CGTRI-ის მიერ დაფინანსებულ პროექტებში. MI5-ის თანახმად, ნაწილმა მკვლევარმა არ იცოდა, რომ პროექტის მიღმა ჩინური უწყება იდგა.

დაფინანსებული სამუშაოები მოიცავდა ისეთ სფეროებს, როგორიცაა AI, კიბერუსაფრთხოება, ფარული კომუნიკაცია და სტეგანოგრაფია, ანუ საიდუმლო მონაცემის დამალვა ჩვეულებრივ შეტყობინებაში ან ობიექტში. The Guardian-ის ინფორმაციით, MI5 მიიჩნევს, რომ ჩინურმა დაზვერვამ ბრიტანულ კვლევებზე წვდომა მოიპოვა, მათ შორის სოციალური ქსელების სკანირების ტექნოლოგიაზე.

სამართლებრივი რისკი და მთავრობის რეაქცია

გაფრთხილება სისხლის სამართლის შესაძლო შედეგებზე მიუთითებს. ის Crown Prosecution Service-თან კონსულტაციის შემდეგ გამოქვეყნდა და მიმართავს ყურადღებას 2023 წლის National Security Act-ზე, კერძოდ მე-3 მუხლზე, რომელიც უცხო დაზვერვის სამსახურის დახმარებას ეხება, და მე-17 მუხლზე, რომელიც მისგან მატერიალური სარგებლის მიღებას აკრძალავს.

უშიშროების მინისტრმა დენ ჯარვისმა ყველა უნივერსიტეტის რექტორს წერილი გაუგზავნა და მოუწოდა, კომპანიასთან ყველა შეთანხმება შეწყვიტონ. „ეს გაფრთხილება ამხელს ჩინური დაზვერვის მცდელობას, ფარულად ისარგებლოს ჩვენი აკადემიკოსების გამოცდილებითა და კვლევებით, რაც ჩვენს და მოკავშირეთა ეროვნულ უსაფრთხოებას ძირს უთხრის“, განაცხადა მან.

უნივერსიტეტების პასუხი

უნივერსიტეტების ორგანიზაცია Universities UK, რომელიც 142 დაწესებულებას წარმოადგენს, განაცხადა, რომ სექტორი კვლევისა და ეროვნული უსაფრთხოების საკითხებს ძალიან სერიოზულად ეკიდება. ხელმძღვანელის ვივიენ სტერნის თქმით, ბოლო წლებში უნივერსიტეტებმა მნიშვნელოვანი ინვესტიცია ჩადეს შიდა შემოწმების, რისკების შეფასებისა და კვლევის უსაფრთხოების პროცესებში.

კვლევითი უნივერსიტეტების ჯგუფი Russell Group მთავრობასთან და უსაფრთხოების სამსახურებთან მჭიდრო თანამშრომლობას აგრძელებს. ჩინეთის საელჩოს კომენტარისთვის მიმართეს.