Rüzgâr ve güneş, tam bir ay boyunca dünyada gazı ilk kez geçti

Nisan 2026'da rüzgâr ve güneş santralleri dünya genelinde gaz santrallerinden daha fazla elektrik üretti. Bağımsız enerji düşünce kuruluşu Ember'in analizine göre bu, iki yenilenebilir kaynağın tam bir ay boyunca gazı geçtiği ilk dönem oldu.

Rekor 531 teravat-saat

Ember verilerine göre nisanda rüzgâr ve güneş dünya elektriğinin %22'sini sağlarken gazın payı %20'de kaldı. İkisi birlikte 531 teravat-saat (TWh) ile rekor kırdı; bu, gaz santrallerinin ürettiği 477 TWh'den yaklaşık 54 TWh fazla. Beş yıl önce, Nisan 2021'de gaz üretimi neredeyse aynıydı: 476 TWh. O dönemde rüzgâr ve güneşin toplam üretimi ise yalnızca 245 TWh'ydi; bugünkü toplamın yarısından az.

Kriz değil, büyüme

Ember'e göre bu eşik, Orta Doğu'daki çatışma nedeniyle ilk tam ayını nisanda yaşayan enerji krizinden değil, yıllardır süren hızlı yenilenebilir kapasite kurulumundan kaynaklandı. Rüzgâr ve güneş, küresel elektrik talebindeki artışın büyük bölümünü karşılayacak kadar hızlı büyüdü ve gaz üretimindeki genişlemeyi sınırladı. Analiz, enerji güvenliği ve yakıt fiyatlarına ilişkin endişelere rağmen kömüre yaygın bir dönüş işareti bulmadı.

Nisan verilerini açıklayan büyük pazarların neredeyse tamamında üretim arttı. Küresel rüzgâr ve güneş üretimi yıllık bazda tahminen %13 yükseldi: Çin +%14, Avrupa Birliği +%13, Birleşik Krallık +%35, ABD +%8, Avustralya +%17, Şili +%24, Brezilya +%4.

Nisan neden yenilenebiliri kayırıyor

Nisan, bu tür rekorlar için genellikle en güçlü aydır: kuzey yarımküredeki ilkbahar havası güçlü rüzgârı, artan güneş üretimini ve ısıtma ile soğutma sezonları arasındaki düşük talebi bir araya getirir. Ember'in Global Electricity Review raporu, 2025'te küresel elektrik talebindeki artışın tamamının rüzgâr ve güneşle karşılandığını gösterdi. Hükümetler de hedeflerini yükseltiyor; Endonezya'nın 100 GW'lık güneş ve depolama programından Güney Kore'nin 2030'a kadar kapasiteyi 100 GW'a üçe katlama hedefine kadar.

Ember'de küresel elektrik analisti olan Kostantsa Rangelova, "Dünyadaki ülkeler rüzgâr ve güneşe yöneliyor çünkü bunlar ucuz, yerli ve güvenli elektrik kaynakları" dedi. Rangelova'ya göre kriz, yenilenebilirin ithal gaza karşı ekonomik gerekçesini güçlendirdi; LNG ile üretilen elektrik artık onlarla rekabet etmekte giderek zorlanıyor.