Ջենսեն Հուանգ. արհեստական բանականությունը կլիման կփրկի միայն «ցավից ու տառապանքից» հետո

Nvidia-ի գործադիր տնօրեն Ջենսեն Հուանգը արհեստական բանականության պայքարը կլիմայի փոփոխության դեմ համեմատել է վիրահատության հետ. նախ պացիենտին պետք է կտրեն ու ցավ պատճառեն, նոր միայն փրկեն։ Այս մասին նա ասել է The Ezra Klein Show փոդքասթի նոր դրվագում։

«Քեզ փրկելու համար նախ պետք է ցավ պատճառեն»

Հուանգի խոսքով՝ աշխարհը դեռ մի քանի տարի ստիպված կլինի այրել հանածո վառելիք։ «Առաջիկա տարիներին, ցավոք, ստիպված ենք օգտագործել հանածո վառելիք, որովհետև բավարար մաքուր էներգիա չունենք», — ասել է նա Քլայնին՝ հույս հայտնելով, որ հետո կանցնեն ավելի մաքուր աղբյուրների։ Նա նաև դժգոհել է, որ ԱՄՆ-ը բավարար հանածո վառելիքով աշխատող էլեկտրակայաններ չի կառուցել, և մեղադրել է կլիմայական քաղաքականությանը էներգիայի արտադրության պլանների բացակայության համար։ Միաժամանակ նա արհեստական բանականությունն անվանել է «մեր լավագույն հնարավորությունը», որպեսզի կլիմայի փոփոխության հարցում «շրջադարձ լինի»։

Ամենամեջբերված արտահայտության մեջ նա այդ փոխզիջումը նմանեցրել է բժշկությանը. «Դա մոտավորապես այսպես է. որ քեզ փրկեն, նախ պետք է ցավ պատճառեն — վիրահատության բնույթն այդպիսին է։ Պետք է կտրեն քեզ, որ փրկեն»։ Նրա խոսքով՝ արհեստական բանականությունը նախ պետք է «հսկայական ցավ ու տառապանք» պատճառի, որ մեկին փրկի։

Հապաղելու գինը

2015 թվականի Փարիզի համաձայնագրով գրեթե բոլոր երկրները պարտավորվել են մինչև 2030 թվականը կիսով չափ կրճատել ջերմոցային գազերի արտանետումները, իսկ մինչև 2050 թվականը՝ հասնել զրոյի։ Դա պահանջում է արագ անցում ածխածնից զերծ էներգիայի, այլ ոչ թե դադար։ Հապաղելու վնասն արդեն չափելի է. ակնկալվում է, որ Երկիրը կկորցնի մարջանային խութերի 99%-ը, ծովի մակարդակի բարձրացման պատճառով 770 միլիոն մարդ՝ ամեն տասներորդը, գտնվում է «սուր ռիսկի» տակ, իսկ ԱՄՆ-ի արևմուտքում հրդեհների օրական տարածման գագաթնակետային արագությունը 2001 թվականից ի վեր ավելի քան կրկնապատկվել է։

Ով է վճարում

The Verge-ը նշում է, որ Հուանգի փաստարկը դժվար է տարանջատել նրա դիրքից. 192,6 միլիարդ դոլար կարողությամբ նա պաշտպանված է ընկերության գործարանների ու տվյալների կենտրոնների աղտոտումից։ Հարցազրույցում նա նույնիսկ խոստովանել է, որ չգիտի սեփական հասցեն։ 2004 թվականին նա, ըստ տեղեկությունների, 7,5 միլիոն դոլարով տուն է գնել Մաուիում. 2023 թվականին հրդեհները ավերեցին կղզին։ Nvidia-ի ներկայացուցիչն ասել է, որ ընտանիքը տարիներով տիրապետել է տանը և զգալի գումարներ նվիրաբերել օգնությանը։

Հուանգը նաև ընդունել է տվյալների կենտրոնների հանդեպ համայնքների աճող դիմադրությունը և քննադատել ընկերություններին, որ շինարարությունից առաջ բնակիչներին չեն տեղեկացնում։ Վերականգնվող էներգիան նոր էլեկտրաէներգիայի ամենաարագ աճող աղբյուրն էր դեռ բումից առաջ, իսկ քամու ու արևի կայանների հոսանքը սովորաբար ավելի էժան է, քան գազի կամ ածխի նոր կայանները։ UC Riverside-ի, Caltech-ի և Rochester Institute of Technology-ի ուսումնասիրությամբ՝ մինչև 2028 թվականը արհեստական բանականության հետ կապված աղտոտումը կարող է առաջացնել 1300 վաղաժամ մահ և 20 միլիարդ դոլարից ավելի առողջապահական ծախսեր։ «Ավելի աղտոտող արհեստական բանականության կառուցումը անխուսափելի չէ։ Ամեն ինչ կախված է կառավարության որոշումներից», — ասել է Environmental Protection Network-ի Մարկ Բումը։