Մարդկանց մեծ մասը նախընտրում է ավանդական ճարտարապետությունը

Կանգնեցրեք երկու շենք իրար կողքի և հարցրեք, թե որն է ավելի դուր գալիս. պատասխանները հազվադեպ են բաժանվում սպասված ձևով։ Works in Progress-ում հրապարակված վերահայացքը դիտարկում է վերջին հինգ տասնամյակների նման հարցումները և գտնում մեկ կրկնվող արդյունք. գրեթե բոլորում հարցվողների մեծ մասը նախընտրել է ավանդական ճարտարապետությունը։

Մեթոդ, որը ծնվել է Նյու Ջերսիում

Հոդվածի հեղինակը՝ Create Streets-ի ավագ ճարտարապետական դիզայներ Ռոբերտ Կվոլեկը, այս մոտեցման սկիզբը տանում է մինչև 1979 թվականը՝ Նյու Ջերսիի Մետուչեն քաղաք։ Քաղաքը Rutgers համալսարանի քաղաքային դիզայնի ստուդիայից խնդրել էր լուսանկարել հարյուրավոր փողոցներ ու շենքեր, ապա հանրային հանդիպման ժամանակ բնակիչներին առաջարկել էր գնահատել դրանք։ Մասնակիցներն ավելի շատ հավանել են փոքր քաղաքի ոճի փողոցները, մանրամասն ու բազմազան ճակատները և հետիոտնային մասշտաբը, իսկ չեն հավանել անդեմ շենքերն ու մեքենաներով լցված լայն փողոցները. ավելի ուշ Մետուչենը այդ արդյունքների հիման վրա դիզայնի կանոնագիր մշակեց։

1987 թվականին Դևիդ Հալփերնը, այն ժամանակ Քեմբրիջի ուսանող, իսկ ավելի ուշ՝ վարքային հոգեբանության առաջատար մասնագետ, ուսանողներին ցույց տվեց տասներկու դեմքի և տասներկու շենքի լուսանկար։ Դեմքերի գնահատականները մասնագիտությունների միջև նույնն էին, իսկ շենքերինը՝ ոչ. ճարտարապետության ուսանողները դրանք դասավորում էին մյուսներից կտրուկ տարբեր, հաճախ հենց հակառակ հերթականությամբ։ Թույլ միտում կա միայն այն առումով, որ տղամարդիկ ու երիտասարդները մի փոքր ավելի բաց են մոդեռնիզմի նկատմամբ, սակայն բոլոր խմբերը նախապատվությունը տալիս են ավանդական ոճերին։

Ինչ են ասում թվերը

Հոդվածում նշված ուսումնասիրությունները մատնանշում են միևնույն ուղղությամբ։ 1998 թվականի բրիտանական հարցումը ցույց տվեց, որ նորակառույց բնակարանների հավանական գնորդների 94 տոկոսը կնախընտրեր ապրել իրենց ներկայացված ավանդական տարբերակներից մեկում։ 2009 թվականի հետազոտությունում, որտեղ չորս իրական առևտրային շենքեր ներկայացված էին նույն տեսանկյունից և եղանակային պայմաններով, 77 տոկոսը ընտրեց երկու ավանդական նախագիծը՝ չնայած որ մոդեռնիստական երկու շենքերն էլ մրցանակներ էին ստացել։ ԱՄՆ դաշնային և դատական շենքերի վերաբերյալ National Civic Art Society-ի 2020 թվականի հարցումում ավանդական նախագծերը միջինը ստացան 72 տոկոս։

Create Streets-ի բրիտանական հարցումները Բաթի ռեգբիի մարզադաշտի դասական նախագծի օգտին տվեցին 74 ընդդեմ 26-ի, իսկ Օքսֆորդ սթրիթի Marks and Spencer շենքի այլընտրանքային նախագծի օգտին՝ 79 ընդդեմ 17-ի։ Նիդեռլանդներում The Aesthetic City-ի 2025 թվականի հետազոտությունը, որտեղ այլընտրանքները արհեստական բանականությամբ էին ստեղծվում, ավանդական տարբերակների համար արձանագրեց միջինը 82 տոկոս։ Ամփոփելով՝ հոդվածը բնակչության 70-ից 90 տոկոսի նախապատվությունը համարում է հօգուտ ավանդական ճարտարապետության։

Սահմանները և հանելուկը

Կվոլեկը զգուշորեն է գնահատում ապացույցները. վաղ հարցումները համեմատում էին պատկերներ, որոնք տարբերվում էին նաև կադրով ու եղանակով, իսկ մեծ մասը պատվիրել էին ավանդական ճարտարապետությանը համակրող կազմակերպություններ։ Այդուհանդերձ, ըստ հեղինակի, մնում է հանելուկ. գրեթե բոլոր ճարտարապետական դպրոցները դասավանդում են մոդեռնիստական ոճեր, ճարտարապետների 99 տոկոսից ավելին աշխատում է միայն դրանցում, իսկ Բրիտանիայում 1950-ականներից ի վեր ավանդական ոճով հանրային պատվեր գրեթե չի եղել։