Պենտագոն. արհեստական բանականության վրա չափից ավելի հույսը նպաստել է Իրանում դպրոցի վրա հարվածին

Պենտագոնի ներքին հետաքննությունը պարզել է, որ փետրվարի 28-ին Իրանի հարավում դպրոցը կործանած և առնվազն 123 երեխա ներառյալ ավելի քան 150 մարդու կյանք խլած հրթիռային հարվածին նպաստել են սխալ հետախուզական տվյալները, հնացած արբանյակային պատկերները և արհեստական բանականության վրա չափից ավելի հույսը։

Թեհրանից մոտ 1300 կիլոմետր հարավ ընկած Մինաբում երկու Tomahawk հրթիռ հարվածել է Շաջարա Թայյեբե տարրական դպրոցին։ Հետաքննությանը մասնակցող անանուն պաշտոնյաները խոսում են ոչ թե մեկ աղետալի որոշման, այլ կանխարգելելի սխալների շղթայի մասին։ ԱՄՆ Կենտրոնական հրամանատարության ծովակալ Բրեդ Կուպերի հանձնարարությամբ սկսված զեկույցը ամիսներ շարունակ գրեթե պատրաստ է, սակայն չի հրապարակվել։

Ինչ պարզեց հետաքննությունը

Ըստ պաշտոնյաների՝ Թրամփի վարչակազմի պահանջը՝ համապարփակ օդային հարձակման մասին, առաջին 24 ժամում հարվածվել է 1000-ից ավելի իրանական թիրախի, կտրուկ կրճատել է թիրախների ցուցակների վերջնականացման ժամանակը։ Միաժամանակ ցրվել են Պենտագոնի քաղաքացիական կորուստների նվազեցման ստորաբաժանումների մեծ մասը. անձնակազմը կրճատվել է մոտ 90 տոկոսով, իսկ Կենտրոնական հրամանատարության թիմը՝ 10-ից մեկի։ Հարվածից առաջ Մինաբի օբյեկտը քաղաքացիական կորուստների ոչ մի մասնագետ չի ստուգել։

Օբյեկտը տարիներ առաջ գրանցված էր որպես Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսի բազա և այդպես էլ չի վերադասակարգվել։ Թիրախների ընտրությամբ զբաղվող պաշտոնյաները օգտագործել են յոթ տարի չթարմացված արբանյակային պատկերներ, որոնցում դպրոց չի երևում, գրել է The New York Times-ը։ Դպրոցը ռազմաբազայից բաժանող պատերն ու մուտքերը տիեզերքից երևում էին դեռ 2017 թվականին։

Արհեստական բանականության գործոնը

ԱՄՆ Կենտրոնական հրամանատարության մի մասը չափից ավելի ապավինել է Maven Smart System-ում ներկառուցված արհեստական բանականությանը՝ Palantir Technologies-ի ծրագրին, որը թիրախավորմանն աջակցելու համար միավորում է ավելի քան 150 տվյալների աղբյուր։ Palantir-ը հայտարարել է, որ պատասխանատու չէ նախնական տվյալների և հետախուզության բացթողումները բացահայտելու համար։ Հարվածից հետո ընկերությունը Maven-ին ավելացրել է թիրախը զրոյացնող գործոնները բացահայտող գործառույթներ։

Պատասխանատվություն

ՄԱԿ-ի Իրանի վերաբերյալ անկախ միջազգային փաստահավաք առաքելությունը հայտարարել է, որ ԱՄՆ-ը չի կատարել պարտավորությունը՝ անելու հնարավոր ամեն ինչ՝ ստուգելու, որ դպրոցը ռազմական թիրախ է, և այդ ձախողումը «անցնում է անփութության սահմաններից»։ Վաշինգտոնը հրապարակավ պատասխանատվություն չի ստանձնել։ Մարտին Ներկայացուցիչների պալատի 120-ից ավելի դեմոկրատներ դիմել են պաշտպանության նախարար Փիթ Հեգսեթին՝ հարցնելով արհեստական բանականության դերի մասին։