ატვუდის ბლოგზე: თუ ერთმანეთის დასახმარებლად არ გავჩერდებით, რა გავხდებით?

Stack Overflow-ის თანადამფუძნებელმა, ჯეფ ატვუდმა, Coding Horror-ის ბლოგზე 25 სექტემბერს მკითხველის წერილი გამოაქვეყნა. წერილი პასუხია მის ადრინდელ პოსტზე „You Can't Vibe Code Love“: ავტორი მასში იმაზე წერს, რა მისცა მას პროგრამისტების საზოგადოებამ ცხოვრების ყველაზე რთულ პერიოდში და რატომ ვერ შეცვლიდა ამას AI მოდელი.

წერილი ზამბოანგიდან, 2013 წელი

წერილს ავტორი მხოლოდ ასო D-ით აწერს ხელს. 2013 წელს ის აშშ-ის სამხედრო-საჰაერო ძალებში მსახურობდა და პარალელურად დისტანციურად სწავლობდა უნივერსიტეტში. იმ პერიოდში ის ზამბოანგაში, ფილიპინებში, იმყოფებოდა, როცა ქალაქში შეიარაღებული დაპირისპირება დაიწყო: დაიღუპა 100-ზე მეტი ადამიანი, 120 000 მშვიდობიანი მოქალაქე კი იძულებული გახდა სახლი დაეტოვებინა. შეტაკებები სამი კვირის განმავლობაში გრძელდებოდა.

სწავლის გაგრძელება მაინც სჭირდებოდა: დავალების ან გამოცდის გამოტოვება დიდ რისკს ნიშნავდა. ის იხსენებს, რომ ღამეებს არ იძინებდა და სახელმძღვანელოებს შეჰყურებდა ტირილით, ოთახში კი დამწვარი ქალაქის კვამლი ნაპრალებიდან შემოდიოდა. Microsoft Surface მუდამ თან ჰქონდა: ჟილეტის ჯავშანფირფიტის ადგილას კომპიუტერი ჩადო, რომ გადაადგილების შემთხვევაში საშინაო დავალება მაინც დაეწერა.

როცა იჭედებოდა, სჭირდებოდა ვინმეს მინიშნება სწორი მიმართულებით. ოჯახშიც და მეგობრებს შორისაც პროგრამისტები ჰყავდა და დახმარება სთხოვა, მაგრამ პასუხი ჩუმ იგნორირებასა და რჩევას შორის იყო, რომ თვითონ უნდა გაეკეთებინა. საბოლოოდ დაეხმარნენ უცხო ადამიანები Stack Overflow-იდან, რომელთაც მისი დახმარებით პირადად არაფერი მოეგებოდათ. წერილში ავტორი იხსენებს, რომ წლების წინ თავად ატვუდმა უპასუხა და რჩევასთან ერთად ღია ბარათი და სტიკერები გამოუგზავნა. მოგვიანებით ტოკიოში ხელმძღვანელ თანამდებობაზე გადავიდა, დღემდე პროგრამირებს და ოჯახთან ერთად საჯარო სკოლის გავლით საზოგადოებაშიც დაიდგა ფეხი.

რას ვერ იძლევა AI მოდელი

წერილის ავტორი პირდაპირ კითხულობს: „AI მოდელი ზუსტად იმას გააკეთებდა, რაც მე მინდოდა. მაგრამ მომცემდა იმას, რაც მჭირდებოდა?“ მას სჭირდებოდა იმის ცოდნა, რომ ვინმეს მის დახმარებაზე ზრუნვა ნამდვილად სურდა. Stack Overflow-ის პასუხები ტექნიკურ გადაწყვეტაზე მეტი იყო: უცხო ადამიანებმა მას საკუთარი დრო დაუთმეს, ამან კი მნიშვნელობის გრძნობა მისცა. იმან, რომ მისი კითხვები იმავე მდგომარეობაში მყოფ სხვებს ეხმარებოდა, საერთო საქმის ნაწილად აქცია.

„AI-ს ეს არ შეუძლია“, წერს ის და ამატებს, რომ საზოგადოებების გაცარიელება მას დეპრესიას იწვევს. მისი თქმით, ადამიანურ ადგილს ისეთი რამ ანაცვლებს, რაც პასუხს იძლევა, მაგრამ ერთ აზრსაც არა, და ასე იკარგება რაღაც, რაც ყოველთვის იყო და რასაც აქამდე ვერ ამჩნევდა. „გრავიტაციის დაკარგვას ჰგავს“, წერს ის.

საზოგადოება, რომელიც ჩვენ გვეკუთვნის

ატვუდი წერილს მოკლე დასკვნით ამთავრებს: მისი აზრით, AI მოდელები შეხსენებაა, რომ ურთიერთობებზე ზრუნვასა და ონლაინ საზოგადოებების შექმნას მეტი ძალისხმევა სჭირდება. ეს უნდა იყოს საზოგადოებები, რომლებიც ჩვენ გვეკუთვნის და არა რომელიმე მილიარდერს, საზოგადოებები, სადაც ადამიანები რეგულარულად ჩერდებიან ერთმანეთის დასახმარებლად, რადგან სწორედ ასე ვსწავლობთ. პოსტი იმავე კითხვით სრულდება, რაც მისი სათაურია: თუ ერთმანეთის დასახმარებლად არ გავჩერდებით, რა გავხდებით?