AI-ლაბებმა იურისტებისთვის ინსტრუმენტები გამოუშვეს, სასამართლოები კი გამოგონილ ციტატებზე ჯარიმებს აგრძელებენ

წელს ოთხი უმსხვილესი AI-ლაბიდან სამმა იურისტებისთვის პროდუქტი გამოუშვა ან წარადგინა, მაშინაც კი, როცა სასამართლოები იურისტებს გამოგონილი სასამართლო პრაქტიკით სავსე დოკუმენტებისთვის ჯარიმებს უწესებენ.

პროდუქტები ჯარიმებზე სწრაფად მოდის

Google-მა Gemini Enterprise for Legal აგვისტოს ბოლოს სატესტო რეჟიმში გაუშვა მსოფლიოს ოთხ უმსხვილეს იურიდიულ ფირმასთან ერთად: Gottlieb, Freshfields, Weil და Williams & Connolly. ეს Anthropic-ის Claude Legal Solutions-ის გამოშვებიდან სამი თვის შემდეგ მოხდა. Anthropic-ის თქმით, პროდუქტი იურიდიულ პლატფორმებთან 20 კონექტორსა და 12 პლაგინს მოიცავს, Opus 4.7-ისთვის კი BigLaw Bench-ის ტესტზე 90,9%-იან შედეგს აცხადებს.

ილონ მასკის SpaceXAI ლაბორატორიამ Grok-ის მოდელებისთვის ცალკე იურიდიული გვერდი გამოაქვეყნა, თუმცა არ ხსნის, როგორ დაუკავშირდება ციტატები პირველწყაროებს. Cursor-ის ბლოგპოსტში Grok 4.5 იურიდიული მუშაობისთვისაც ვარგისად იხსენიებოდა, SpaceXAI-ის განცხადებაში კი მოდელის შესახებ მხოლოდ კოდირება და აგენტური დავალებებია. SpaceX-მა Cursor 60 მილიარდ დოლარად 15 აგვისტოს შეიძინა.

სასამართლოები გამოგონილ ციტატებს კვლავ იჭერენ

ონტარიოს იურისტთა საზოგადოების ტრიბუნალმა გასულ დეკემბერს დაადგინა, რომ იურისტმა შაჰრიარ მაზაჰერიმ კლიენტის აპელაციისთვის ფაქტუმი Grok-ის ადრინდელი ვერსიით მოამზადა, შედეგად კი გამოგონილი ციტატები მიიღო. ივნისში გამოტანილი გადაწყვეტილებით მას 31 150 დოლარის გადახდა დაეკისრა. მოსამართლეებმა აღნიშნეს, რომ LLM „ვერ აფასებს ნიუანსს და არ იყენებს განსჯას ან მორალურ კომპასს“, მის მასალებს კი „უაზრობა“ უწოდეს.

Sullivan & Cromwell, აშშ-ის ერთ-ერთი ყველაზე მაღალშემოსავლიანი ფირმა, აპრილში ნიუ-იორკის სამხრეთ ოლქის სასამართლოში სასწრაფო წერილი გააგზავნა მას შემდეგ, რაც მთავარ მოსამართლე მარტინ გლენისთვის წარდგენილ გაკოტრების შუამდგომლობაში 42 AI-ით შექმნილი გამონაგონი აღმოაჩინეს. მკვლევარ დამიენ შარლოტენის ბაზაში მსოფლიოში დაახლოებით 2000 მსგავსი შემთხვევაა აღრიცხული. კანადის სასამართლოებში გამოგონილი ციტატების საქმეები 2024 წლის 7-დან 2025 წელს 86-მდე გაიზარდა, 2026 წლის პირველ კვარტალში კი კიდევ 39 დაემატა.

გადამოწმება კვლავ იურისტის ვალდებულებაა

Google და Anthropic თავიანთ იურიდიულ პროდუქტებს გადამოწმებაზე აგებულად წარმოადგენენ. Google-ის ინსტრუმენტი შეკითხვებს კონექტორებით გარე ბაზებში, მაგალითად Everlaw-სა და NetDocuments-ში, გზავნის და მხოლოდ მოდელის სასწავლო მონაცემებს არ ეყრდნობა. Google Cloud-ის CEO თომას კურიანმა გაშვებისას განაცხადა, რომ „ამ აგენტური სამუშაო პროცესების ყოველი ასპექტის სიზუსტე, ფაქტობრივობა და სამართლებრივ ავტორიტეტზე დაფუძნება კრიტიკულად მნიშვნელოვანია“.

დამოუკიდებელი მტკიცებულება მწირია: Stanford-ის RegLab-ის 2024 წლის კვლევაში LexisNexis-ისა და Westlaw-ის იურიდიული AI-ის ტესტირებისას ჰალუცინაციის მაჩვენებელი 17% და 33% იყო, Google-ისა და Anthropic-ის ინსტრუმენტების მსგავსი აუდიტი კი ჯერ არ ჩატარებულა. იურისტთა ასოციაციების წესებით ციტატების გადამოწმება ნებისმიერ შემთხვევაში იმ იურისტს ევალება, რომელიც დოკუმენტს წარადგენს. მაზაჰერის ჯარიმა AI-ის გამოყენებისთვის არ დაწესდა, არამედ იმის გამო, რომ შედეგი არ შემოწმდა.