Կեղծ միջուկային նախազգուշացումներ ուկրաինական և ռուսական օդային տագնապի հավելվածների կոտրումից հետո

Ուկրաինան և Ռուսաստանը հայտարարել են, որ կիրակի գիշերը կոտրվել են օդային տագնապի հավելվածները և օգտատերերին ուղարկվել են կեղծ նախազգուշացումներ, այդ թվում՝ միջուկային հարձակման մասին ահազանգեր: Երկու երկրների պաշտոնյաները կոչ են արել պահպանել հանգստություն և ասել, որ հաղորդագրությունները իրական չեն, մինչդեռ մնում է անհայտ՝ ով է իրականացրել հարձակումները կամ երկու դեպքերը կապված են միմյանց հետ:

Ուկրաինական հավելվածը անջատվել է կեղծ ահազանգերից հետո

Ուկրաինայի լայնորեն օգտագործվող հավելվածը երկրի տարածքով ուղարկել է կարմիր մակարդակի օդային տագնապի նախազգուշացումներ, իսկ որոշ բնակիչների, այդ թվում՝ Կիևում, ուղարկվել են լրացուցիչ նախազգուշացումներ ճառագայթման, քիմիական հարձակումների և փողոցային մարտերի մասին: Օդուժը Telegram-ում հայտարարել է, որ հավելվածը, հավանաբար, ենթարկվել է թշնամական միջամտության, և ճառագայթման վտանգ չկա, իսկ օգտատերերին կոչ է արել պահպանել հանգստություն և հետևել իր ալիքին: Կառավարությունը ժամանակավորապես անջատել է հավելվածը տեխնիկական սպասարկման համար՝ ասելով, որ այն, ըստ երևույթին, կոտրվել է: Կեղծ հաղորդագրությունները գրված են եղել ռուսերենով, ինչը շատ օգտատերերի համար ազդանշան կարող էր լինել, որ դրանք իրական չեն:

Ռուսական հավելվածը նույնպես թիրախավորվել է

Մի քանի ժամ անց ռուսական իշխանությունները հայտարարել են, որ նմանատիպ հավելվածը կոտրվել է կեղծ ահազանգերից հետո, որոնցից որոշները պարունակել են հայհոյանքներ: Կառավարությունը հայտարարել է, որ հավելվածը ենթարկվել է զանգվածային կիբերհարձակման, որը հասարակությանը կեղծ տեղեկություն է ուղարկել: Telegram-ում Atesh անունով ուկրաինական պարտիզանական խմբի կողմից, որը գործում է ռուսական վերահսկողության տակ գտնվող տարածքում, տարածված ենթադրյալ սքրինշոթը որոշ օգտատերերին զգուշացրել է, որ P1-Suns անունով ուկրաինական հարձակողական անօդաչու թռչող սարքի վրա տեղադրված միջուկային մարտագլխիկներ արձակվել են Ռուսաստանի բոլոր տարածաշրջանների ուղղությամբ: Ահազանգը պարունակել է հայհոյանքներ և սկսվել է հաղորդագրությամբ, որում բնակիչներին ասվել է, որ իրավիճակը կարող է թեժանալ, և կոչ է արվել շտապ երեք շաբաթվա պարենային պաշար կուտակել և թաքնվել: Երկուշաբթի առավոտյան չկար տպավորություն, որ հաղորդագրությունները Ռուսաստանում զանգվածային խուճապ են առաջացրել, և դեպքը լրատվամիջոցներում ակնառու կերպով չէր լուսաբանվում:

Պաշտոնյաների և փորձագետների արձագանքը

Սթենֆորդի համալսարանի կիբերքաղաքականության և անվտանգության ավագ գիտաշխատող Հերբերտ Լինը BBC World Service-ի Newsday ծրագրին ասել է, որ դա առաջին դեպքն է, երբ նման բան է պատահել ուկրաինական պաշտոնական տեղեկատվական հավելվածի հետ, բայց կասկածում է, որ վերջինը չի լինի: Ուկրաինայի խորհրդարանի արտաքին գործերի հանձնաժողովի նախագահ Օլեքսանդեր Մերեժկոն BBC-ին ասել է, որ հարձակումը խուճապ կամ ծայրահեղ արձագանք չի առաջացրել: Նա ասել է, որ ուկրաինացիները, հատկապես Կիևում, գործնականում անդադար ահազանգերին սովոր են, իսկ հաղորդագրության ռուսերեն լինելը անմիջապես կասկած է առաջացրել: Մերեժկոն ասել է, որ դա տհաճ փաստ է, բայց կիբերպատերազմի մաս է, և Ուկրաինայի մարդիկ պատրաստ են նման հնարավորությունների: Կրեմլի խոսնակ Դմիտրի Պեսկովը կոնկրետ չի անդրադարձել խախտմանը, բայց ասել է, որ Ռուսաստանի կառավարական բոլոր ինտերնետ ռեսուրսները ենթարկվում են մշտական կիբերհարձակումների, այդ թվում՝ նախագահական կայքը, որը թիրախավորվում է շուրջօրյա: Նա ասել է, որ արհեստական բանականության տեխնոլոգիաների տարածումը նպաստում է կիբերհարձակումների աճին:

Խերսոնի հրադադարի համատեքստը

Ուկրաինայում ահազանգերը ուղարկվել են Ուկրաինայի առաջնագծային Խերսոնի տարածաշրջանում տեղայնացված հրադադարի ավարտից րոպեներ առաջ, որը ուժի մեջ էր մտել նախորդ երեքշաբթի: Մինչ Խերսոնի հրադադարը գործում էր, մարտերը շարունակվել են այլ վայրերում, իսկ հրադադարը մասամբ միջնորդավորվել է ԱՄՆ առաջին տիկին Մելանյա Թրամփի կողմից՝ ռուսական օկուպացիայի տակ գտնվող Օլեշկի քաղաքից քաղաքացիական բնակչության տարհանումը հնարավոր դարձնելու համար: Ռուսաստանը Ուկրաինա լայնամասշտաբ ներխուժում է սկսել 2022 թվականի փետրվարին:

Աղբյուրներ՝ BBC · CNN · NBC News · Al Jazeera